Fréttaskżring Įgśst Ingi Jónsson aij@mbl.is Gręnlendingar hafa einhliša įkvešiš aš leyfa veišar į 221 hval į žessu įri. Žaš er žremur langreyšum og einum hnśfubak umfram heimildir žeirra į nżlišnu įri.
Fréttaskżring

Įgśst Ingi Jónsson

aij@mbl.is

Gręnlendingar hafa einhliša įkvešiš aš leyfa veišar į 221 hval į žessu įri. Žaš er žremur langreyšum og einum hnśfubak umfram heimildir žeirra į nżlišnu įri. Įkvöršunin er ķ samręmi viš tillögu um veišar Gręnlendinga nęstu sex įrin sem lögš var fram og felld į įrsfundi Alžjóšahvalveiširįšsins ķ Panama ķ fyrrasumar meš atkvęšum 34 landa gegn 25, en žrjś lönd sįtu hjį.

Héldu fast viš aukningu

Gręnlendingar héldu į fundinum fast viš aukningu um fjögur dżr į įri, en rįšiš hafnaši slķkri aukningu ķ atkvęšagreišslunni. Žar meš voru Gręnlendingar ķ raun įn hvalveišikvóta og samskipti gręnlensku heimastjórnarinnar og Alžjóšahvalveiširįšsins sķšustu mįnuši skilušu ekki įrangri, en rįšiš hefur frį 1985 įkvešiš kvóta Gręnlendinga.

Heimastjórn Gręnlands įkvaš žvķ einhliša hvalveišikvóta ķ byrjun žessa įrs ķ trįssi viš Alžjóšahvalveiširįšiš. Gręnlendingar ętla sér aš veiša 190 hrefnur, 19 langreyšar, 10 hnśfubaka og tvo Gręnlandshvali ķ įr. Langmest af hvalnum veišist viš Vestur-Gręnland, en ašeins er heimilt aš veiša tólf hrefnur viš Austur-Gręnland. Fram kemur ķ gręnlenskum fjölmišlum aš veišarnar muni ekki fara gegn samžykktum Vķsindanefndar IWC og įhersla sé lögš į sjįlfbęrni.

Ķ Gręnlandi hefur komiš fram hörš gagnrżni į vinnubrögš Alžjóšahvalveiširįšsins, sem m.a. eru sögš ómįlefnaleg. Ķ sumar var haft eftir Önu Hansen, sjįvarśtvegsrįšherra ķ heimastjórninni, aš afgreišslan į tillögu Gręnlendinga ķ fyrrasumar vęri enn ein vķsbendingin um aš hvalveiširįšiš virkaši ekki eins og žaš ętti aš gera og fęri ekki aš skilmįlum eigin stofnskrįr. Ķtrekaš hefur veriš bent į aš hvalveišar frumbyggja ķ Gręnlandi vęru ein af undirstöšum byggšar žar ķ aldir.

Andstęšingar hvalveiša Gręnlendinga hafa haldiš žvķ fram aš hvalkjöt hafi sést ķ frystikistum verslana ķ Gręnlandi og į matsešlum veitingahśsa. Slķkt samręmdist tępast frumbyggjaveišum.

Rķki ESB gegn Gręnlendingum

Į įrsfundinum ķ sumar óskaši Danmörk eftir žvķ aš hvalveiširįšiš heimilaši Gręnlendingum aš veiša hvali į grundvelli frumbyggjaveiša og aš aukning um nokkur dżr yrši heimiluš. Öll hin Evrópusambandsrķkin lögšust gegn tillögu Dana. Fram kom ķ mįli talsmanns ESB ķ fyrrasumar aš reynt hefši veriš aš nį samkomulagi um takmarkašar veišar. Eftir aš tilraunin mistókst hefšu ESB-rķkin įkvešiš aš greiša atkvęši gegn tillögunni.

Į žessum fundi IWC var samžykkt aš heimila Rśsslandi, Bandarķkjunum og St. Vincent og Grenedines frumbyggjaveišar į hval į afskekktum svęšum. Kvóti žeirra breyttist ekki į milli įra.

  

Fjöldi ķ samręmi viš rįšgjöf

Įriš 2006 hófu Ķslendingar atvinnuveišar į hvölum aš nżju meš veišum į hrefnu og langreyši. Ķ janśar 2009 var gefin śt reglugerš um veišar į žessum tegundum hér viš land til loka žessa įrs. Leyfilegur heildarafli skal nema žeim fjölda dżra sem kvešiš er į um ķ veiširįšgjöf Hafrannsóknastofnunarinnar.

Ķ rįšgjöf stofnunarinnar um hrefnu er lagt til aš įrlegar veišar įrin 2013 og 2014 verši aš hįmarki 229 dżr į ķslenska landgrunnssvęšinu. Į nżlišnu įri voru veiddar 89 hrefnur hér viš land.

Ķ fyrra voru ekki stundašar veišar į langreyši viš landiš, en Hafrannsóknastofnun leggur til aš įrlegar veišar į langreyši įrin 2013 og 2014 verši aš hįmarki 154 dżr.